Odmiana winogron użyta do produkcji wina jest podstawowym czynnikiem decydującym o duszy i ciele wina, czyli o jego wyglądzie, zapachu, smaku i o czasem dziwnych, czy nawet niekiedy bawiących uczestników degustacji skojarzeniach zapachowo-smakowych. Oczywiście winiarz decyduje również o charakterze wina, generalnie jednak wino jest takie jak użyte do jego produkcji winogrona.
Podchodząc do sprawy nieco bardziej naukowo, odmiana winorośli to córka gatunku winorośli i prawnuczka rodzaju winorośli. Czyli na przykład odmiana Chardonnay wywodzi się z gatunku vinifera, a ten z kolei jest podziałem rodzaju vitis. I to właśnie z tego gatunku pochodzą niemal wszystkie liczące się odmiany w winiarskim świecie. Aktualnie znamy ok. 10000 odmian winorośli , ale tylko nieliczne z nich uznawane są jako przydatne do produkcji win. Liczba odmian, które są najpowszechniej uznawane i z którymi możemy mieć najpewniej do czynienia pijąc wina, wynosi ok. 50 i stanowi ok. 95% światowej produkcji wina.
♥ ciekawostka: gdybyśmy chcieli skosztować wina z każdej z 10000 odmian, to pijąc codziennie wino z innej odmiany, potrzebowaliśmy 27 lat aby zdegustować je wszystkie! A gdzie do tego jeszcze kupaże? Uff…byłoby pracy na całe życie…
Początkowo vitis vinifera była dzikim pnączem rozpowszechnionym na zakaukaskich terenach (np. dzisiejsza Gruzja). Z biegiem czasu dochodziło do przypadkowych krzyżowań rozmaitych odmian (winorośl to roślina dwupłciowa), a od kiedy człowiek zaczął uprawiać winorośl (ok. 800 lat p.n.e) nastąpiła powolna selekcja i dobór najodpowiedniejszych do produkcji wina. Następnie Fenicjanie, później Grecy i Rzymianie rozpowszechnili uprawę vitis vinifera początkowo w basenie Morza Śródziemnego, a następnie coraz dalej na północy Europy, gdzie ten gatunek znalazł swój dom (vitis vinifera to odmiana europejska).
♥ czy wiesz co to ampelografia? Nazwa pochodzi z grackiego (ampelos – winorośl) i oznacza gałąź wiedzy zajmującą się identyfikacją krzewów winorośli ( odmianoznawstwem). Dzieki tej nauce i analizie DNA udowodniono, że Cabernet Sauvignon to dziecko Cabernet Franc i Sauvignon Blanc, a np. Chardonnay czy Gamay to dzieci Pinot Noir i niejakiej Gouais Blanc
Aby winogrona dojrzały w pełni, potrzebują średnio ok. 1500 słonecznych godzin. Przy czym czerwone odmiany potrzebują więcej słońca niż białe, i dlatego te drugie są częściej spotykane w zimniejszych regionach (Niemcy czy Nowa Zelandia).
W krajach produkcji wina zauważa się obecnie silny trend w kierunku produkcji win odmianowych i wielu producentów przynamniej na kilku winach ze swojej linii umieszcza nazwę danej odmiany np. „Chardonnay”, „Riesling”, „Merlot”. Również konsumenci mają swoje ulubione wina odmianowe i często w poszukiwaniach kierują się odmianą winogron z jakiej pochodzi wino. Jednak wiele najlepszych win świata to przecież kupaże kilku odmian, co nierzadko jest narzucane przez prawo regulujące produkcję wina. Wina Bordeaux to dobry przykład takich mieszanych win składających się głównie z Cabernet Sauvignon i Merlot jak i innych odmian.
Wiele osób zna włoskie wino Chianti, jednak już dużo mniej wie, że wywodzi się ono z gron Sangiovese. Nasza przygoda z winem zaczęła się właśnie od butelki Chianti. Wtedy wystarczał nam sam fakt picia najbardziej znanego włoskiego wina. Po jakim czasie zrodziła się ciekawość – co kryje się tak naprawdę w tej butelce…..
To zestawienie najbardziej popularnych odmian winogron jest właśnie dla tych z Państwa, którzy podobnie jak my pijąc wino przy różnych okazjach chcieliby dowiedzieć się czegoś więcej o zawartości butelki w kontekście odmiany winogron, jej charakterystycznych cech, jej mocnych i słabych stronach. Mamy nadzieję że będzie ono przydatnym przewodnikiem w nieustannej podróży jaką jest degustacja wina.